Przechodząc do analizy umysłu i badania zakresu jego przed¬miotów Augustyn przyjmuje trzecią zasadę: przedmioty wspólne wielu umysłom, które nie ulegają żadnej zmianie i nie stają się wyłączną własnością żadnego z umysłów poznających, nie należą do natury samego umysłu. Takimi przedmiotami są prawa liczb i reguły mądrości — prawdy niezmienne i wieczne i dzięki tym przymiotom przewyższające umysł. Od tych prawd wiecznych, istniejących w umyśle, przechodzi Augustyn do stwierdzenia istnienia Boga. W tym przejściu leży punkt ciężkości dowodu, ale też i pewna niejasność. Augustyn za¬znacza wprawdzie różnicę między niezmiennymi prawdami istnie¬jącymi w umyśle a jedną niezmienną prawdą, ogarniającą wszyst¬kie te prawdy szczegółowe: Musisz więc przyznać — mówr Augu¬styn do Ewodiusza — że istnieje -prawda zawsze jednakowa, w której mieści się to wszystko, co jest niezmiennie prawdziwe. Nie możesz nazwać jej swoją albo moją, albo któregokolwiek czło¬wieka. Jest ona do dyspozycji wszystkich, którzy widzą niezmien¬ne prawdy, i udziela się im wspólnie dziwnymi sposobami, tak jak światło ukryte, a zarazem przeznaczone dla wszystkich.1 Brak tu jednak wyraźnego przejścia między tymi dwoma czło¬nami.
| |